Definicja, zakres i fundamentalna rola

LAN (Local Area Network) to sieć komputerowa łącząca urządzenia na stosunkowo niewielkim, ograniczonym obszarze geograficznym, takim jak pojedynczy budynek, piętro, kampus lub grupa pobliskich budynków. Stanowi krwioobieg nowoczesnej organizacji, zapewniając wysokoszybkościową, niskoopóźnieniową komunikację między wszystkimi zasobami IT. Podstawą technologiczną współczesnych LAN jest Ethernet (standard IEEE 802.3) dla połączeń przewodowych oraz Wi-Fi (IEEE 802.11) dla dostępu bezprzewodowego. Głównym urządzeniem aktywnym jest przełącznik (switch), który inteligentnie kieruje ruchem w obrębie sieci.

Architektura, komponenty i topologie

Podstawowe elementy składowe sieci LAN to: karty sieciowe (NIC) w urządzeniach końcowych, okablowanie strukturalne (miedziane Cat5e/6/6A lub światłowodowe dla spine), przełączniki warstwy 2 (L2) i warstwy 3 (L3), routery (do łączenia z sieciami WAN) oraz punkty dostępowe (AP). Tradycyjna architektura opierała się na modelu trójwarstwowym (dostęp, dystrybucja, core). We współczesnych centrach danych i sieciach kampusowych dominuje architektura spine-leaf (szkielet-liść), która zapewnia przewidywalne opóźnienia, redundancję i łatwą skalowalność. Każdy leaf switch łączy się z każdym spine switch’em, eliminując wąskie gardła.

Bezpieczeństwo, segmentacja i kontrola dostępu

Bezpieczeństwo sieci LAN jest krytyczne, ponieważ stanowi ona wewnętrzne, teoretycznie zaufane środowisko. Podstawową techniką jest segmentacja za pomocą VLAN (Virtual LAN), która dzieli jedną fizyczną sieć na multiple logiczne, izolowane sieci broadcastowe (np. VLAN dla gości, VLAN dla serwerów, VLAN dla użytkowników). Kolejnym kluczowym mechanizmem jest 802.1X (Network Access Control), który wymusza uwierzytelnianie użytkownika/urządzenia przed przyznaniem dostępu do sieci. Dodatkowo, wewnętrzne zapory ogniowe, monitoring ruchu (NetFlow, sFlow) oraz systemy wykrywania włamań (IDS) na critical points zwiększają poziom ochrony.

Zarządzanie, monitorowanie i protokoły

Efektywne zarządzanie siecią LAN wymaga użycia protokołów takich jak SNMP do monitorowania stanu urządzeń, syslog do zbierania logów oraz często dedykowanego systemu zarządzania (NMS) jak Cisco DNA Center, HPE Intelligent Management Center lub rozwiązania chmurowe. Kluczowe protokoły routingu w sieci LAN to OSPF (Open Shortest Path First) i EIGRP (Cisco), które dynamicznie znajdują najlepsze ścieżki w sieci. W celu zapobiegania pętlom w warstwie 2 stosuje się protokół Spanning Tree (STP/RSTP/MSTP).

FAQ

Czym zasadniczo różni się LAN od WAN?
LAN obejmuje mały obszar geograficzny i jest zwykle własnością organizacji, oferując wysoką prędkość i niskie opóźnienia. WAN (Wide Area Network) łączy ze sobą sieci rozproszone geograficznie (np. różne oddziały) i często wykorzystuje łącza dzierżawione od operatorów, oferując generalnie niższe prędkości i wyższe opóźnienia.

Co to jest VLAN i dlaczego jest tak ważny?
VLAN to wirtualna sieć LAN – logiczny podział fizycznej infrastruktury. Zwiększa bezpieczeństwo (izolacja), wydajność (redukcja domen kolizyjnych i ruchu broadcast) oraz ułatwia zarządzanie, grupując logicznie użytkowników niezależnie od ich fizycznej lokalizacji.

Jaki standard Ethernet dominuje obecnie?
Dla punktów końcowych (komputery, telefony IP) standardem jest Gigabit Ethernet (1000BASE-T). Dla łączy między przełącznikami (uplink) powszechnie stosuje się 10 Gigabit Ethernet (10GbE), a w spine – 25, 40, a nawet 100 GbE.

Co to jest Power over Ethernet (PoE)?
Technologia, która pozwala na przesyłanie energii elektrycznej wraz z danymi przez standardowy kabel Ethernet. Zasila urządzenia takie jak telefony IP, kamery IP i punkty dostępowe WiFi, eliminując potrzebę osobnych zasilaczy.

Czym jest SD-LAN?
Software-Defined LAN to podejście, w którym sterowanie siecią (control plane) jest oddzielone od urządzeń i scentralizowane. Upraszcza to zarządzanie, automatyzację wdrożeń i wdrażanie spójnych polityk bezpieczeństwa w całej sieci.